Een recordaantal bouwvakkers is het slachtoffer van een letselongeval als gevolg van een val, ondanks de druk op Qatar om in de aanloop naar het WK 2022 de veiligheid te verbeteren.

Qatar heeft een recordaantal letselgevallen als gevolg van valpartijen door bouwvakkers geregistreerd, ondanks de druk op het Golfstaatje om de veiligheid op te schroeven terwijl er een bouwprogramma ter waarde van 150 miljard dollar wordt gelanceerd in de aanloop naar het WK 2022.

“Ze gaan ervan uit dat er vorig jaar bij valpartijen meer dan 1000 werknemers gewond zijn geraakt en dat is bijzonder ernstig”, zegt Fiona Murie, ARBO-directrice van de internationale vakbeweging Building and Wood Workers’ International (BWI).

“Het probleem is dat in Qatar werknemers geen recht hebben op betrokkenheid bij eventuele preventieve maatregelen. Ze krijgen geen training en geen uitrusting”, vertelt ze vanuit het hoofdkantoor van de wereldwijde vakbondsfederatie in Zwitserland.
Het is moeilijk om officiële cijfers te geven over letselgevallen onder de migrantenarbeiders die zwoegen op de bouwplaatsen van Qatar, maar een dokter in een traumacentrum van één van de toonaangevende ziekenhuizen van het land gaf aan dat het aantal voor valpartijen behandelde bouwvakkers hoger ligt dan 1000, in vergelijking met ongeveer 600 in 2008.

“Bedrijven zouden meer belang moeten hechten aan de veiligheid van hun werknemers,” zei Dr. Ahmad Zarour, Directeur van intensieve traumazorg bij het Hamad General Hospital onlangs tegen de Qatarese krant The Peninsula.

“De autoriteiten moeten strenger toezien op naleving van de regels om bedrijven te dwingen alle veiligheidsmaatregelen op alle bouwplaatsen verplicht te stellen.”
Dr. Zarour vertelde de krant dat tien procent van de gewonden bij valpartijen permanent arbeidsongeschikt worden.

Toen Equal Times contact opnam met Dr. Zarour, weigerde deze verder commentaar zonder overleg met de ziekenhuisdirectie.

Toenemende zorgen

Terwijl Qatar eens een tandje bijschakelt in het enorme bouwprogramma in aanloop naar het WK, klinken er toenemende zorgen over de veiligheid van de veelal Aziatische migrantenarbeiders, de overgrote meerderheid van de werkkrachten op bouwplaatsen in het land.

Sharan Burrow, Algemeen secretaris van de International Trade Union Confederation (ITUC), noemde Qatar een “21-ste eeuwse slavenstaat” en waarschuwde dat zonder verbeteringen “tijdens de bouw meer arbeiders zullen sterven dan dat er spelers op het veld staan.”

De vakbeweging speelt een leidende rol bij het kweken van bewustzijn over de toestand van migranten in Qatar, door te lobbyen bij Qatarese autoriteiten, de voetbalkoepel FIFA en bedrijven die aanbestedingen voor de bouw van infrastructuur voor het WK binnen proberen te slepen.

In Qatar bestaat 99% van de werkkrachten in de private sector uit migrantenarbeiders.
Ze worden vaak onderbetaald en slecht gehuisvest, verplicht tot lange werkdagen in de brandende zon en hebben niet het fundamentele recht om van baan te veranderen of om hun arbeidsomstandigheden aan de kaak te stellen. Van veel werknemers worden de paspoorten ingenomen of ze worden verleid tot het ondertekenen van wurgcontracten waar ze niet onderuit kunnen. Vakbonden zijn niet toegestaan.

Voor het bouwen van de stadions, hotels en de andere geplande infrastructuur voor het WK 2022 worden honderdduizenden extra arbeiders aangevoerd, waarbij de zorgen over de veiligheid op de bouwplaatsen toenemen.

De toenemende internationale aandacht voor Qatar in de aanloop naar het WK biedt de vakbeweging de kans om verbeteringen te eisen.

Murie zegt dat BWI en de ITUC geprobeerd hebben om een brede arbeidsovereenkomst over de rechten van werknemers in Qatar af te sluiten, waarin tevens normen over veiligheid en gezondheid op het werk zijn opgenomen.

Ze werken met internationale ontwikkelingsbanken en private bouwbedrijven om op die manier te garanderen dat de rechten van arbeiders vastgelegd worden in contracten voor bouwprojecten.

“De grote internationale aannemers die hier nu en in de toekomst gaan werken hebben te maken met mogelijk ernstige reputatieschade. Ze zijn zich hiervan bewust en willen niet in een situatie komen waarbij mensen komen te overlijden”, zei ze.

Gewonden

Het aantal dodelijke ongevallen per 100.000 werknemers ligt in Qatar acht keer hoger dan in Groot-Brittannië en flink hoger dan de 3,5 per 100.000 werknemers in de Verenigde Staten, volgens de website Qatar Under Construction. Op deze site worden veiligheidskwesties in de bouwsector in de gaten gehouden.

In de afgelopen drie jaar zijn er minstens 44 Indiase werknemers gestorven door een val en andere ongelukken in de bouw, volgens lokale media die op deze site geciteerd worden.

In 2010 kwamen 19 Nepalese werknemers om bij arbeidsongevallen, volgens gegevens van de Ambassade die geciteerd worden in het rapport van Human Rights Watch van afgelopen jaar. Nog eens tientallen zijn overleden als gevolg van hartaanvallen die geweten worden aan de zware arbeidsomstandigheden.

Werknemers klagen dat er op de bouwplaatsen geen goede veiligheidsvoorzieningen zijn, dat er onvoldoende veiligheidstraining gegevens wordt en dat waarschuwingen vaak alleen in het Engels of Arabisch beschikbaar zijn, talen die veel migranten niet kennen.

Gezien de toenemende internationale bezorgdheid hebben de Qatarese autoriteiten beloofd om strengere veiligheidsregels in te stellen en een speciale wet te bespreken die veilige werkomstandigheden garandeert voor werknemers die zijn aangesteld op WK-projecten.

De campagnemedewerkers zijn echter bang dat deze wetten zonder goede controle en dwangmaatregelen papieren tijgers zullen blijven.

“De heersers in Qatar hebben in 2010 verzekerd dat de succesvolle kandidaatstelling van het land voor het WK zou kunnen leiden tot positieve verandering en een blijvend effect zou kunnen hebben op de regio, maar de afgelopen twee jaar zijn er geen hervormingen geweest, zei Jan Egeland, directeur Europa van Human Rights Watch deze maand op een persconferentie in Doha.

“Als deze situatie doorzet, zorgt dit toernooi ervoor dat Qatar een kruisweg wordt van uitbuiting en ellende voor de werknemers die het kampioenschap hebben opgebouwd.”

Dit nieuws is voor het eerst verschenen in Equal Times op 27 februari 2013.